ایردراپ اسکم چیست؟ خطر توکن‌های ناشناس در کیف پول و راه‌های مقابله

اگر توکنی را نمی‌شناسید و بدون خرید در کیف پولتان ظاهر شده، لزوماً هک نشده‌اید. ممکن است فرستنده فقط آدرس عمومی کیف پول شما را از سوابق بلاک‌چین پیدا کرده و توکنی تبلیغاتی یا فریبنده را به آن فرستاده باشد. خطر اصلی معمولاً زمانی شروع می‌شود که برای فروش یا برداشت توکن، روی لینک آن کلیک کنید، کیف پول را به سایتی وصل کنید یا مجوزی را تأیید کنید. ایردراپ اسکم به توزیع توکن یا NFT ناخواسته‌ای گفته می‌شود که هدفش جلب توجه کاربر و کشاندن او به یک سایت یا تراکنش خطرناک است. بهترین کار در برخورد با چنین دارایی‌ای این است که برای شناسایی و نقد کردن آن عجله نکنید؛ نام توکن و قیمت نمایش‌داده‌شده در کیف پول، اصالت یا ارزش واقعی آن را ثابت نمی‌کند.

ایردراپ اسکم چیست و چه تفاوتی با ایردراپ واقعی دارد؟

ایردراپ واقعی معمولاً بخشی از برنامه یک پروژه برای توزیع توکن میان کاربران است؛ برای نمونه، ممکن است پروژه به کاربران قدیمی خود پاداش بدهد. جزئیات چنین رویدادی باید از راه‌های رسمی پروژه قابل بررسی باشد و دریافت آن نباید مستلزم ارائه عبارت بازیابی کیف پول یا پرداخت پول به یک آدرس ناشناس باشد.

با ۱۰ هزار تومان هم میشه طلا خرید!

خرید طلا و نقره دیجیتال با امکان تحویل فیزیکی در توچال، بدون اجرت و مالیات و با کمترین کارمزد.

خرید سریع و آسان

در مقابل، ایردراپ اسکم اغلب بدون درخواست کاربر انجام می‌شود و توکن، نام یا پیامی دارد که او را به انجام یک اقدام فوری ترغیب می‌کند. ممکن است در توضیحات توکن نوشته شده باشد برای فروش آن باید به سایتی مراجعه کنید، اطلاعات خاصی را وارد کنید یا مبلغی بابت فعال‌سازی و آزادسازی بپردازید.

چرا توکن ناشناس در کیف پولم آمده است؟

آدرس عمومی کیف پول روی بلاک‌چین قابل مشاهده است. هر کسی می‌تواند آن را در یک مرورگر بلاک‌چین ببیند و توکن یا دارایی دیگری به آن بفرستد. برای ارسال توکن به آدرس شما، فرستنده نیازی به دسترسی به کیف پول یا عبارت بازیابی‌تان ندارد.

بنابراین، دریافت توکن ناشناس به خودی خود به معنی هک شدن کیف پول نیست. اگر فقط توکن را مشاهده کرده‌اید و هیچ لینک مشکوکی را باز نکرده‌اید، اطلاعات محرمانه‌ای وارد نکرده‌اید و تراکنش یا پیامی را امضا نکرده‌اید، معمولاً دریافت این توکن به‌تنهایی خطری برای دارایی‌های شما ایجاد نمی‌کند.

کلاهبرداری ایردراپ چقدر رایج شده است؟

عدد دقیقی که نشان دهد چه سهمی از کاربران قربانی ایردراپ اسکم می‌شوند در دسترس نیست؛ اما نهادهای امنیتی و کیف پول‌ها بارها درباره روش‌های مشابه هشدار داده‌اند. این روش‌ها شکل‌های مختلفی دارند: از توکن‌های جعلی و لینک‌های فیشینگ تا پیام‌هایی که کاربر را به ارائه اطلاعات یا تأیید تراکنش وادار می‌کنند.

در مارس ۲۰۲۶، دفتر نیویورک FBI درباره توکنی در شبکه ترون هشدار داد که خود را به‌ عنوان FBI Token معرفی می‌کرد. پیام همراه این توکن، با ادعای ارتباط کیف پول با تخلف یا پرونده‌ای امنیتی، کاربران را به ارائه اطلاعات در وب‌سایت مرتبط ترغیب می‌کرد. نام FBI در این مورد ابزار جلب اعتماد و ایجاد ترس بود؛ دریافت چنین توکنی به‌خودی‌خود به معنی آن نیست که FBI یا نهاد دولتی با کاربر تماس گرفته است.

پیش‌تر نیز FBI درباره توکن‌های جعلیِ شبیه تتر و حمله‌های «مسموم‌سازی آدرس» هشدار داده بود. در این روش، کلاهبردار می‌کوشد آدرسی شبیه آدرس مقصدهای قبلی شما را وارد سوابق کیف پول کند تا در انتقال بعدی، آن را اشتباهی کپی کنید.

رایج‌ترین ایردراپ‌های اسکم در ترون و BSC

توکن جعلی با نام برندهای معروف

کلاهبردار ممکن است نام یک سازمان، صرافی یا پروژه شناخته‌شده را روی توکن بگذارد. نمونه FBI Token در ترون از همین الگو استفاده می‌کرد. در موارد دیگر هم توکن‌هایی با نام یا نماد شبیه تتر، صرافی‌ها یا پروژه‌های محبوب به کیف پول‌ها فرستاده می‌شوند.

برای بررسی، آدرس قرارداد را با اطلاعات منتشرشده در وب‌سایت یا حساب‌های رسمی پروژه تطبیق دهید.

توکن قفل‌شده با وعده آزادسازی

در این روش، توکن به کیف پول فرستاده می‌شود، اما کاربر نمی‌تواند آن را بفروشد یا منتقل کند. سپس سایت یا پیام توکن، از او می‌خواهد که برای آزادسازی، فعال‌سازی یا برداشت، کارمزد بپردازد یا کیف پولش را به یک وب‌سایت وصل کند. پرداخت این مبلغ تضمینی برای دریافت پول یا آزاد شدن توکن نیست و ممکن است فقط راهی برای گرفتن دارایی یا مجوز از کاربر باشد.

توکنی با نام یک وب‌سایت

گاهی نام توکن شبیه یک نشانی اینترنتی، مانند www.example.com، است یا در اطلاعات آن نوشته شده برای فروش باید به فلان سایت مراجعه کنید. هدف می‌تواند هدایت کاربر به صفحه‌ای جعلی باشد که از او می‌خواهد کیف پول را متصل کند، تراکنشی را امضا یا عبارت بازیابی را وارد کند.

صرف دیدن نام سایت در جزئیات توکن، دلیل معتبر بودن آن نیست. آدرس را از منبع رسمی پروژه پیدا کنید و برای بررسی، از لینکی که داخل توکن یا پیام همراه آن آمده استفاده نکنید.

نمونه واقعی: توکن‌های Minereum BSC در تراست ولت

یکی از نمونه‌هایی که کاربران درباره آن گزارش داده‌اند، دریافت تعداد زیادی توکن Minereum BSC یا MNEB در کیف پول‌های شبکه BSC، از جمله Trust Wallet بوده است. موجودی زیاد و ارزش تخمینی چشمگیر ممکن بود کاربر را به فروش یا بررسی راه آزادسازی ترغیب کند؛ در حالی ‌که چنین عددی به‌تنهایی نشان نمی‌دهد که توکن نقدشوندگی دارد یا واقعاً با آن قیمت خریدار پیدا می‌شود.

اگر توکنی مانند MNEB یا دارایی ناشناخته دیگری را در تراست ولت خود دیدید، برای فروش آن سراغ لینکی که در توضیحات توکن آمده نروید و مجوز معامله را هم بدون بررسی صادر نکنید. وجود توکن در کیف پول به ‌معنی تأیید یا توصیه Trust Wallet نیست؛ کیف پول صرفاً دارایی ثبت‌شده برای آدرس شما را نمایش می‌دهد.

چرا تتر ناشناس به کیف پولم آمده است؟

ممکن است چیزی که در کیف پول «تتر» به نظر می‌رسد، توکن جعلی با نام یا نماد USDT باشد. برای تشخیص تتر واقعی، شبکه و به‌ خصوص آدرس قرارداد توکن را بررسی کنید؛ نماد USDT به‌تنهایی کافی نیست.

پیش از ارسال تتر:

1. آدرس کامل مقصد را بررسی کنید؛ چند حرف اول و آخر را تنها ملاک قرار ندهید و بخش میانی را هم تطبیق دهید.
2. آدرس را از گفت‌وگوی قبلی یا تاریخچه تراکنش کپی نکنید؛ آن را دوباره از گیرنده و یک کانال مطمئن بگیرید.
3. شبکه انتقال را بررسی کنید؛ برای مثال، آدرس و شبکه TRC-20 با BEP-20 یکسان نیستند.
4. در انتقال‌های مهم، ابتدا مبلغ کمی بفرستید و پس از اطمینان از دریافت، باقی مبلغ را انتقال دهید.
5. اگر گیرنده یک صرافی است، شبکه و آدرس واریز را همان لحظه از حساب رسمی خودتان بردارید.

اگر توکن ناشناس به کیف پولم آمد چه کنم؟

اگر فقط توکن را دریافت کرده‌اید، لازم نیست برای حذف آن به سایتی مراجعه کنید یا تراکنشی را امضا کنید. این کارها را انجام دهید:

• روی لینک یا وب‌سایت درج‌شده در نام و توضیحات توکن کلیک نکنید.
• توکن را برای فروش یا انتقال، به یک صرافی غیرمتمرکز وصل نکنید.
• عبارت بازیابی، کلید خصوصی، رمز کیف پول و کد تأیید را در اختیار هیچ‌کس نگذارید.
• نام و آدرس قرارداد را از مرورگر بلاک‌چین همان شبکه بررسی کنید؛ نتیجه جست‌وجو را هم با منبع رسمی پروژه تطبیق دهید.
• اگر کیف پول امکان مخفی‌کردن توکن را دارد، آن را پنهان کنید؛ برای مخفی‌کردن توکن نیازی به ارسال یا امضای تراکنش نیست.

اگر به سایتی وصل شدم یا مجوز Approve دادم چه کنم؟

ابتدا تفاوت اتصال کیف پول و تأیید مجوز را در نظر بگیرید. اتصال ساده معمولاً به سایت امکان مشاهده آدرس عمومی کیف پول را می‌دهد و به‌تنهایی اجازه برداشت دارایی ایجاد نمی‌کند؛ اما تأیید مجوز Approve یا امضای پیام‌های مخرب مانند Permit2 ممکن است دسترسی به توکن‌ها را فراهم کند.

اگر با سایت مشکوکی تعامل داشته‌اید، اتصال آن را از تنظیمات کیف پول قطع کنید. توجه داشته باشید که قطع اتصال، مجوزهای قبلی را لغو نمی‌کند. مجوزهای فعال و امضاهای مشکوک را با ابزارهای معتبر بررسی کنید و در صورت نیاز، دسترسی‌های خطرناک را لغو کنید. این اقدام ممکن است مستلزم پرداخت کارمزد شبکه باشد.

اگر عبارت بازیابی یا کلید خصوصی را در سایتی وارد کرده‌اید، کیف پول را در معرض خطر کامل بدانید. با دستگاهی امن، کیف پول تازه‌ای بسازید و دارایی‌های باقی‌مانده را به آدرس جدید منتقل کنید. برای این کار از لینک یا راهنمایی همان سایت استفاده نکنید. اگر فقط به سایتی وصل شده‌اید و هیچ تراکنش یا مجوزی را امضا نکرده‌اید، موضوع با افشای عبارت بازیابی تفاوت دارد؛ با این ‌حال اتصال را قطع و فعالیت‌های اخیر و مجوزهای کیف پول را بررسی کنید.

آیا می‌توان دارایی ازدست‌رفته را پیگیری کرد؟

تراکنش‌های بلاک‌چین معمولاً برگشت‌پذیر نیستند. رد انتقال ممکن است در مرورگر بلاک‌چین قابل مشاهده باشد، اما شناسایی صاحب آدرس و بازگرداندن دارایی موضوع دیگری است. در ایران، تحریم‌ها و دشواری ارتباط با برخی پلتفرم‌ها و نهادهای خارجی می‌تواند پیگیری و بازیابی دارایی را پیچیده‌تر کند؛ بنابراین نباید روی بازگشت پول حساب کرد.

اگر قربانی شده‌اید، هش تراکنش، آدرس‌ها، شبکه، زمان انتقال، پیام‌ها و نشانی سایت را نگه دارید و از مسیرهای قانونی و پشتیبانی رسمی کیف پول یا صرافی پیگیری کنید. هیچ فرد یا سایتی را که در ازای پیش‌پرداخت، بازیابی قطعی دارایی را وعده می‌دهد قابل اعتماد فرض نکنید. پیشگیری و بررسی پیش از امضا، مطمئن‌ترین راه کاهش این ریسک است.

خلاصه مطلب

دریافت توکن ناشناس به‌تنهایی نشانه هک شدن کیف پول نیست؛ هر فردی می‌تواند توکنی به آدرس عمومی شما بفرستد. خطر معمولاً با کلیک روی لینک، وارد کردن عبارت بازیابی، امضای تراکنش یا تأیید مجوز شروع می‌شود. نام و لوگوی آشنا، موجودی بزرگ یا ارزش تخمینی توکن هم اصالت آن را ثابت نمی‌کند.

برای مقابله با ایردراپ اسکم توکن ناشناس را معامله نکنید، از لینک همراه آن وارد سایت نشوید و آدرس کامل مقصد تتر را پیش از هر انتقال بررسی کنید. اگر مجوز مشکوکی داده‌اید، آن را لغو کنید؛ اگر عبارت بازیابی را افشا کرده‌اید، دارایی باقی‌مانده را به کیف پول تازه منتقل کنید. به‌ دلیل دشواری شناسایی و بازگرداندن دارایی در انتقال‌های بلاک‌چینی، پیشگیری اهمیت بیشتری دارد.

سؤالات متداول

آیا دریافت توکن ناشناس یعنی کیف پولم هک شده است؟

خیر. دریافت توکن در آدرس عمومی به‌تنهایی به معنی دسترسی مهاجم به کیف پول نیست. تا وقتی لینک مشکوکی را باز نکرده‌اید، اطلاعات محرمانه نداده‌اید و تراکنشی را امضا نکرده‌اید، صرف دریافت توکن معمولاً اقدامی از طرف شما محسوب نمی‌شود.

آیا باید ایردراپ اسکم را از کیف پول حذف کنم؟

برای حذف یا پنهان‌ کردن آن وارد سایت ناشناس نشوید و تراکنش امضا نکنید. اگر کیف پول امکان مخفی ‌کردن توکن را دارد از همان گزینه استفاده کنید؛ در غیر این صورت می‌توانید آن را نادیده بگیرید.

آیا قیمت نمایش‌داده‌شده برای توکن رایگان واقعی است؟

نه لزوماً. ممکن است قیمت بر اساس نقدشوندگی بسیار کم یا اطلاعات ساختگی محاسبه شده باشد. امکان فروش واقعی را فقط پس از بررسی مستقل قرارداد، بازار و نقدشوندگی می‌توان سنجید؛ اما تعامل با توکن مشکوک برای آزمایش‌ کردن، ریسک دارد.

آیا تتر ناشناس با نماد USDT همان تتر واقعی است؟

خیر. توکن‌های جعلی می‌توانند نام یا نماد USDT داشته باشند. شبکه و آدرس قرارداد را با اطلاعات رسمی تتر یا صرافی معتبر تطبیق دهید.

اگر فقط کیف پول را به سایت وصل کرده باشم، دارایی‌هایم در خطرند؟

اتصال ساده معمولاً به سایت اجازه مشاهده آدرس عمومی را می‌دهد، اما امضای تراکنش یا مجوز می‌تواند خطر بیشتری ایجاد کند. اتصال را قطع کنید و بررسی کنید که آیا تراکنش یا مجوزی را تأیید کرده‌اید یا عبارت بازیابی را وارد کرده‌اید.